Engelliler Araştırma Enstitüsü

Konu Mayıs 17, 2018 tarihinde tarafından  
Enstitüler kategorisine eklenmiştir.

Anadolu Üniversitesi Engelliler Araştırma Enstitüsü 1993 yılında kurulmuş ve 1994 yılında faaliyete geçmiştir. Şu anda Enstitüde bir profesör, bir doçent, dört yardımcı doçent, dört araştırma görevlisi ve beş öğretmen/öğretim görevlisi olmak üzere toplam 15 öğretim elemanı görev yapmaktadır. Ayrıca, bir fizyoterapist ve bir müzik öğretmeni de Enstitüde yarım zamanlı olarak hizmet sunmaktadır.

Enstitüdeki en temel araştırma alanı, gelişimsel yetersizliği olan çocuklara etkili öğretim sunmadır. Bu temel alan içinde yer alan belli başlı konu başlıkları ise; uygulamalı davranış analizi, doğrudan öğretim, yanlışsız öğretim ve otistik özellik gösteren çocukların eğitimidir.

Tanıtım Kataloğu

GENEL BİLGİ

Anadolu Üniversitesi Engelliler Araştırma Enstitüsü 1993 yılında kurulmuş ve 1994 yılında faaliyete geçmiştir. Şu anda Enstitüde bir doçent, dört yardımcı doçent, dört araştırma görevlisi ve beş öğretmen/öğretim görevlisi olmak üzere toplam 15 öğretim elemanı görev yapmaktadır. Ayrıca, bir fizyoterapist ve bir müzik öğretmeni de Enstitüde yarım zamanlı olarak hizmet sunmaktadır. Enstitünün kuruluşundan bu yana yerine getirdiği işlevler dört ana grupta toplanabilir:

A. Gelişimsel yetersizliği olan çocuklara yönelik araştırma ve yayın yapmak

B. Ailelere, öğretmenlere/uzmanlara ve topluma; gelişimsel yetersizliği olan çocuklarla ilgili hizmet sunmak

C. Gelişimsel yetersizliği olan bireylere hizmet sunmak

D. Anadolu Üniversitesi?nin diğer birimlerine öğretim/tez yönetimi desteğinde bulunmak

Enstitüdeki en temel araştırma alanı, gelişimsel yetersizliği olan çocuklara etkili öğretim sunmadır. Bu temel alan içinde yer alan belli başlı konu başlıkları ise; uygulamalı davranış analizi, doğrudan öğretim, yanlışsız öğretim ve otistik özellik gösteren çocukların eğitimidir.

Enstitünün ilk on yılında yürütülen projeler, yapılan yayınlar ve sunulan bildiriler grafikte sunulmuştur.

Enstitüde yürütülen araştırmaların çoğu tek-denekli araştırma yöntemlerinin kullanıldığı çalışmalar olmakla birlikte, araştırma amaçlarına bağlı olarak, nicel ve nitel araştırma yöntemleri de kullanılmaktadır.

Engelliler Araştırma Enstitüsü?nde ailelere yönelik sunulan hizmetlerin belli başlıları; Küçük Adımlar Programı, aile danışmanlığı ve aile seminerleri olarak gruplanabilir.

Öğretmenlere/uzmanlara yönelik hizmetlerin başında ise, hizmetiçi eğitim programları gelmektedir. Örneğin, Enstitü elemanları 2004 yılında İstanbul, Eskişehir, Yalova, Bursa ve Bafra?da açılan hizmetiçi eğitim programlarında toplam yedi hafta süreyle görev almışlardır. Ayrıca, Enstitü elemanlarınca her yıl çeşitli konularda çalıştaylar düzenlenmekte ve seminerler verilmektedir. Bu çalışmalara ek olarak, başvuran kurumlara, belli bir program çerçevesinde Birim tanıtımı yapılmaktadır.

Topluma yönelik hizmetler içinde en büyük yeri; toplum seminerleri, basın açıklamaları, sivil toplum kuruluşlarıyla işbirliği ve kongre-sempozyum düzenleme çalışmaları almaktadır. Enstitü, 1999 yılında Ulusal Özel Eğitim Kongresi?ni düzenlemiştir; 2001 yılında ise Uluslararası Özel Eğitim Konferansı?nın düzenlenmesinde etkin rol üstlenmiştir.

Gelişimsel yetersizliği olan bireylere hizmet sunmak amacıyla 1997 yılında Enstitü bünyesinde Gelişimsel Yetersizlik Uygulama Birimi kurulmuştur ve 2002 yılında Birimin kapsamı genişletilmiştir. Birimin üç temel kuruluş amacı vardır:

1. Orta ve ileri derecede zihin geriliğine ve/veya otistik özelliklere sahip çocuk ve gençlere bilimsel-dayanaklı eğitim vermek

2. Enstitü elemanları ve diğer araştırmacılar tarafından yürütülen araştırmalara ortam sağlamak

3. Zihin engellilerin öğretmenliği uygulamasına ortam sağlamak

Gelişimsel Yetersizlik Uygulama Birimi?ndeki eğitim hizmetleri; grup eğitimi, bireysel eğitim ve danışmanlık hizmetleri biçiminde yürütülmektedir.

ARAŞTIRMA FAALİYETLERİ

Uluslararası Makaleler Doğrudan Öğretim:
Kırcaali-İftar, G., Birkan, B., & Uysal, A. (1998). Comparing the effects of structural and natural language use during direct instruction with children with mental retardation. Education and Training in Mental Retardation and Developmental Disabilities (ETMRDD), 33, 375-385.Yanlışsız Öğretim: Sabit Bekleme Süreli Öğretim:
Tekin-İftar, E., Kırcaali-İftar, G., Birkan, B., Uysal, A., Yıldırım, S., & Kurt, O. (2001). Using a constant time delay to teach leisure skills to children with developmental disabilities. Mexican Journal of Behavior Analysis, 27, 337-362.

Kardeşler Aracılığıyla Sunulan Yanlışsız Öğretim:
Tekin, E., & Kırcaali-İftar, G. (2002). Comparison of the effectiveness and efficiency of two response prompting procedures delivered by sibling tutors. Education and Training in Mental Retardation and Developmental Disabilities (ETMRDD), 37, 283-299.

Yanlışsız Öğretim: Eşzamanlı İpucuyla Öğretim:
Doğan, O. S., & Tekin-İftar, E. (2002). The effects of simultaneous prompting on teaching receptively identifying occupations from picture cards. Research in Developmental Disabilities, 23, 237-252.

Akranlar Aracılığıyla Sunulan Yanlışsız Öğretim:
Tekin-İftar, E. (2003). Effectiveness of peer delivered simultaneous prompting on teaching community signs to students with developmental disabilities. Education and Training in Developmental Disabilities (ETDD), 38, 77-94.

Yanlışsız Öğretim: Eşzamanlı İpucuyla Öğretim:
Tekin, E., Acar, G., & Kurt, O. (2003). The effects of simultaneous prompting on teaching expressively identifying the objects: An instructive feedback study. Journal of Disability, Development and Education, 50, 37-50.

Yaya Becerilerinin Öğretimi:
Batu, S., Ergenekon, Y., Erbaş, D., & Akmanoğlu (2004). Teaching pedestrian skills to individuals with developmental disabilities. Journal of Behavioral Education, 13(3), 147-164.

Yanlışsız Öğretim: Eşzamanlı İpucuyla Öğretim:
Akmanoğlu, N., & Batu, S. (2004). Teaching pointing to numerals to individuals with autism using simultaneous prompting. Education and Training in Developmental Disabilities (ETDD), 39, 326-336.

Yüzme Öğretimi:
Yılmaz, İ., Yanardağ, M., Birkan, B., & Bumin, G. (2004). Effects of swimming training on physical fitness and water orientation in autism: A case report. Pediatrics International, 46, 624-626.

Pekiştireç Belirleme:
Erbaş, D. Özen, A., & Acar, Ç. (2004). Comparison of two approaches for identifying reinforcers in teaching figure coloring to students with Down Syndrome. Education and Training in Developmental Disabilities (ETDD), 39, 253-264.

Çocuk Yetiştirme:
Kırcaali-İftar, G. (2005). How do Turkish mothers discipline children? An analysis from a behavioural perspective. Child: Care, Health and Development, 31, 193-201.

Yanlışsız Öğretim: Eşzamanlı İpucuyla Öğretim:
Birkan, B. (2005). Using simultaneous prompting for teaching various discrete tasks to students with mental retardation. Education and Training in Developmental Disabilities (ETDD), 40(1), 68-79.

Yanlışsız Öğretim: Sabit Bekleme Süreli Öğretim:
Yılmaz, İ., Birkan, B., Konukman, F., Erkan, M., & Çamursoy, İ. (2005). Using a constant time delay procedure to teach aquatic play skills to children with autism. Education and Training in Developmental Disabilities (ETDD), 40(2), 171-182.

Yanlışsız Öğretim: Eşzamanlı İpucuyla Öğretim:
Akmanoğlu-Uludağ, N., & Batu, S. (2005). Teaching naming relatives to individuals with autism using simultaneous prompting. Education and Training in Developmental Disabilities (ETDD).

İşlevsel Değerlendirme:
Erbaş, D., Tekin-İftar, E., & Yücesoy, S. (2005). Teaching special education teachers how to conduct functional analysis in natural settings. Education and Training in Developmental Disabilities (ETDD).

Ulusal Makaleler Kırcaali-İftar, G. ve Özer, Z. (1994). Özel eğitim danışmanlığı kursundaki başarıyı etkileyen kursiyer özellikleri. Eğitim ve Bilim, 18(94), 35-40.

Kırcaali-İftar, G. (1995). İşitme engellilere yönelik eğitim yaklaşımları. Çağdaş Eğitim, 20(212), 5-9.

Kırcaali-İftar, G. (1996). Kuzey Amerika’da özürlülere ve eğitimlerine ilişkin görüş ve uygulamalar. Anadolu Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(1), 67-73.

Kırcaali-İftar, G., Birkan, B., ve Uysal, A. (1996). Zihin özürlü çocuklarda renk kavramı: Zihin özürlü çocuklara doğrudan öğretim yöntemiyle renk kavramı öğretmede ‘doğal dil’ ve ‘yapılandırılmış dil’ kullanımının etkililiklerinin karşılaştırılması. Eğitim ve Bilim, 20(100), 55-64.

Kırcaali-İftar, G. (1996). Özel eğitimde değerlendirme. Anadolu Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(2), 89-93.

Birkan, B. (1996). Uygun olmayan davranışların azaltılmasında caza tek seçenek midir? Anadolu Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6 (2), 105-109.

Kırcaali-İftar, G. (1996). Ödüllendirelim-ödüllendirmeyelim. Sevgi Çiçekleri: Zihinsel Yetersizlik Araştırma, Eğitim ve Haber Dergisi, 1(1), 46-47.

Kırcaali-İftar, G. (1997). Huysuzluğa paydos! Sevgi Çiçekleri: Zihinsel Yetersizlik Araştırma, Eğitim ve Haber Dergisi, 1(2), 91-92.

Kırcaali-İftar, G. (1997). Türkiye’de özel eğitime bir bakış. Milli Eğitim, 136, 44-45.

Kırcaali-İftar, G. (1998). Sevgi, saygı, sorumluluk. Türk Psikoloji Bülteni, 4(9), 79-80.

Kırcaali-İftar, G., ve Uysal, A. (1999). Zihin özürlü öğrencilere özel eğitim danışmanlığı aracılığıyla uygulanan resimli fişlerle okuma-yazma öğretiminin etkililiği. <>iÖzel Eğitim Dergisi, 2(3), 3-13.

Birkan, B. (1999). Otistik bir çocuğa öğrenmeye hazırlık becerilerinin öğretimi. Özel Eğitim Dergisi, 6 (3), 51-57.

Tekin, E. (1999). Yanlışsız öğretim yöntemleri. Özel Eğitim Dergisi, 2, 87-102.

Birkan, B. (1999). Bireyselleştirilmiş öğretimin esasları ve uygulama örnekleri. Zihinsel Yetersizlik Araştırma, Eğitim ve Haber Dergisi, 2 (1-2) 59-61.

Birkan, B. (2000). Engelli çocukların uygun olmayan davranışlarıyla başa çıkma yolları. Anadolu Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 10 (1) 123-132.

Batu, S. (2000). Kaynaştırma, destek hizmetler ve kaynaştırmaya hazırlık etkinlikleri. Özel Eğitim Dergisi, 2(4), 35-47.

Tekin, E. (2000). Karşılaştırmalı-tek denekli araştırma modelleri. Özel Eğitim Dergisi, 2, 1-12.

Özen, A., ve Kırcaali-İftar, G. (2000). Ailelere uzmanlarla çalışırken sahip olmaları gereken etkili iletişim becerilerinin öğretimi. Özel Eğitim Dergisi, 2(4), 59-72.

Tekin, E. (2001). The effects of group counseling on negative feelings of the siblings of children with mental retardation. Anadolu Üniversitesi, Eğitim Fakültesi Dergisi, 10, 175-184.

Birkan, B. (2002). Gelişim yetersizliği olan çocuklara renk öğretiminde eşzamanlı ipucuyla öğretimin etkililiği. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(2), 169-186.

Özen, A., Acar, Ç., Tavlar, Ö., Çetin, Ö. (2002) Özbakım becerilerinin öğretiminde ipucunun giderek azaltılmasıyla öğretim yönteminin etkililiği. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2 (2), 169-186.

Batu, S. (2002). Özürlülerin normal sınıflara kaynaştırılması ve kaynaştırmaya hazırlık. Çoluk Çocuk, Mayıs, 30-31.

Birkan, B. (2002). Çocuklarda davranış sorunları ve başa çıkma yolları. Çoluk Çocuk, 17, 18-21.

Birkan, B. (2003). Otistik çocuklara sosyal becerilerin kazandırılması. Çoluk Çocuk, 30, 10-12.

Özen, A. (2003). Anne babalara öneriler. Çoluk Çocuk, 26, 31.

Batu, S. (2003). Kendimizi onların yerine koyalım. Çoluk Çocuk, Mayıs, 32.

Özen, A., Acar, Ç., Çolak, A. (2003) Zihin özürlü çocuğa sahip annelerin günlük yaşamda karşılaştıkları problem davranışlarla ilgili görüşleri. Özel Eğitim Dergisi 2. (3).

Yıldırım, S., ve Tekin-İftar, E. (2004). Akranların sunduğu sabit bekleme süreli öğretim gelişimsel geriliği olan öğrencilere tanıtıcı levhaların öğretiminde etkili midir? Özel Eğitim Dergisi.

Birkan, B. (2004). Erken özel eğitim hizmetleri. Özel Eğitim Dergisi, 3(2).

Başal, M. ve Batu, S. (2004). Zihin özürlü öğrenci okuma yazma öğretme konusunda alt özel sınıf öğretmenlerinin görüş ve önerileri, Özel Eğitim Dergisi, 3, 85-98.

ÖDÜLLER

1) Kırcaali-İftar, Gönül. Garanti Bankası Yarına Dört Işık Proje Yarışması Eğitim Ödülü, 1998.

2) Tekin-İftar, Elif. Türkiye Bilimler Akademisi, Üstün Başarılı Genç Bilim İnsanlarını Ödüllendirme Programı “Seçkin Genç Bilimci Ödülü”, 2003.

3) Kırcaali-İftar, Gönül & Ergenekon, Yasemin. TC Başbakanlık Özürlüler İdaresi Başkanlığı Proje İkinclik Ödülü, 2004

4) Ülke-Kürkçüoğlu, Burcu. TC Başbakanlık Özürlüler İdaresi Başkanlığı Proje Mansiyon Ödülü, 2004